Antypoślizgowe posadzki zewnętrzne: jak wybrać płytki i wykończenia

Wybór antypoślizgowych płytek zewnętrznych wymaga skonfrontowania deklarowanych parametrów produktu z rzeczywistymi warunkami użytkowania. Na ryzyko poślizgnięcia się wpływają: obecność wody, nachylenie podłoża, natężenie ruchu, rodzaj obuwia oraz częstotliwość czyszczenia. Dlatego też w przypadku projektantów, wykonawców i administratorów nieruchomości wybór musi rozpocząć się od przeznaczenia, a następnie iść w kierunku kontroli klasyfikacji, arkuszy danych i systemu montażu.

Projektowanie antypoślizgowych płytek podłogowych do użytku zewnętrznego nie może opierać się na jednym parametrze. Taras narażony na działanie czynników atmosferycznych, portyk, publiczna ścieżka spacerowa i obrzeże basenu charakteryzują się różnymi warunkami, nawet jeśli stanowią część tego samego projektu.

Ważne jest, aby wziąć pod uwagę okazjonalną lub ciągłą obecność wody, nachylenie, spodziewane natężenie ruchu oraz tryby ruchu, odróżniając powierzchnie, po których chodzi się w obuwiu, od tych, po których chodzi się boso. Na wybór wpływa także sposób konserwacji: faktura musi zapewniać wymaganą przyczepność, a jednocześnie umożliwiać skuteczne czyszczenie, z uwzględnieniem rodzaju zabrudzeń i częstotliwości mycia.

Celem nie jest wybór bezwzględnie najwyższej klasy, ale klasy odpowiedniej do danego zastosowania: bezpieczeństwa dostosowanego do potrzeb, a nie maksymalizowanego bez względu na wszystko. Bezpieczeństwo i estetykę można zatem pogodzić poprzez zastosowanie wykończeń, które różnią się właściwościami, a jednocześnie pozostają spójne wizualnie.

Antypoślizgowość powierzchni ocenia się na podstawie badań przeprowadzanych w znormalizowanych warunkach. Każda metoda symuluje określony sposób użytkowania i wykorzystuje odrębny wskaźnik, dlatego uzyskanych wyników nie można bezpośrednio porównywać.

Klasy od R9 do R13 ustala się poprzez przeprowadzenie testu na pochyłej rampie w standardowym obuwiu i przy użyciu środka poślizgowego. Kąt, przy którym dalsze poruszanie się pieszo nie jest już bezpieczne, określa klasę nawierzchni. Wyższa wartość wskazuje na większą odporność na poślizg w warunkach określonych w badaniu, ale nie oznacza to automatycznie, że powierzchnia ta nadaje się do konkretnego środowiska. Klasę należy oceniać w odniesieniu do przeznaczenia, obecności wody, nachylenia, natężenia ruchu i obowiązujących wymogów.

Z kolei klasy A, B i C dotyczą obszarów mokrych, po których ludzie poruszają się boso. Badanie jest przeprowadzane na mokrej rampie i dotyczy przede wszystkim szatni, pryszniców, stref spa, obrzeży basenów i ramp. Nie można automatycznie przeliczać tych dwóch skal, ponieważ odnoszą się one do różnych warunków styku.

Metoda BCRA mierzy współczynnik tarcia posadzki i we Włoszech jest przywoływana w rozporządzeniu ministerialnym nr 236/1989 w odniesieniu do obszarów objętych jego zakresem. Z kolei w teście wahadłowym wykorzystuje się ramię wahadła zakończone gumowym ślizgaczem, a wynikiem pomiaru jest wartość PTV.

Również w tym przypadku nie istnieje bezpośrednie przełożenie wartości PTV na klasy R ani A/B/C. W specyfikacji należy zatem określić metodę badania, warunki suche lub mokre, wymagany próg oraz przepisy dotyczące podłóg antypoślizgowych obowiązujące na rynku docelowym, unikając ogólnych wymagań, takich jak „podłoga antypoślizgowa zgodna z normą”.

Jedno wykończenie niekoniecznie musi odpowiadać potrzebom wszystkich obszarów projektu. W związku z tym zaleca się podzielenie przestrzeni na jednorodne strefy oraz ocenę – dla każdej z nich – obecności wody, nachylenia terenu, natężenia ruchu, sposobów przemieszczania się oraz wymagań konserwacyjnych.

Tarasy, place i odkryte przejścia są narażone na działanie deszczu, mrozu i gromadzenie się zanieczyszczeń, natomiast portyki i loggie, choć lepiej osłonięte, mogą ulegać uszkodzeniom spowodowanym wodą przedostającą się z zewnątrz lub częstym ruchem pieszym. Wymagane parametry eksploatacyjne należy zatem określić w odniesieniu do rzeczywistych warunków panujących w każdej strefie i zweryfikować je dla każdego produktu z osobna.

W przypadku podjazdów parametry antypoślizgowe to tylko jedno z kryteriów, które należy wziąć pod uwagę. Grubość, wymiary, podłoże, klej, rozkład obciążenia oraz sposób montażu to czynniki decydujące o właściwościach nawierzchni. Zwiększona grubość poszerza zakres zastosowań, jednak należy sprawdzić, czy konstrukcja nadaje się do przejeżdżania pojazdami, biorąc pod uwagę planowaną grubość warstw. Montaż na sucho na trawie, żwirze lub podwyższonych podporach jest zasadniczo przeznaczony wyłącznie dla ruchu pieszego.

Wybór antypoślizgowych płytek basenowych do stref zewnętrznych na basenie wymaga rozróżnienia między tarasem słonecznym, obrzeżem basenu, prysznicami, rampami i ciągami komunikacyjnymi. Powierzchnie, po których chodzi się boso, należy oceniać zgodnie z klasami A, B i C, natomiast w przypadku powierzchni, po których chodzi się w obuwiu, stosuje się odpowiednie metody badawcze.

To samo kryterium ma zastosowanie do toalet publicznych, szatni, wejść oraz często uczęszczanych przestrzeni komercyjnych. W tych sytuacjach należy łącznie uwzględnić takie czynniki jak odporność na poślizg, dostępność, odprowadzanie wody, łatwość czyszczenia oraz konserwacja.

Spośród materiałów stosowanych w przestrzeniach zewnętrznych antypoślizgowe płytki porcelanowe przeznaczone do użytku na zewnątrz charakteryzują się niską nasiąkliwością, odpornością na zużycie oraz stabilnością w obliczu zmian temperatury. Wykończenie, rozmiar i grubość należy zatem dobrać zgodnie z przeznaczeniem i planowanym systemem montażu.

W przypadku powierzchni niezadaszonych jednym z rozwiązań, które warto rozważyć, jest antypoślizgowa płytka porcelanowa o klasie R11. Klasyfikację należy jednak zweryfikować w odniesieniu do poszczególnych elementów, biorąc pod uwagę obecność wody, nachylenie terenu, system odwodnienia, natężenie ruchu oraz obowiązujące wymagania. Grubość, rozmiar i system montażu również odgrywają rolę w ustalaniu stosowności powierzchni w danym środowisku.

Spójność między wnętrzem a otoczeniem zewnętrznym można osiągnąć poprzez dopasowanie powierzchni, które są podobne pod względem wrażenia wizualnego i koloru, ale różnią się wykończeniem i właściwościami użytkowymi. Niektóre kolekcje Atlas Concorde obejmują płytki antypoślizgowe do przestrzeni zewnętrznych inspirowane drewnem, kamieniem i betonem: antypoślizgowe płytki porcelanowe imitujące drewno lub teksturowane płytki porcelanowe z efektem kamienia mogą w ten sposób nawiązywać do stylistyki materiałowej wnętrz. Należy jednak zweryfikować parametry techniczne każdego produktu z osobna, nie rozszerzając ich automatycznie na wszystkie warianty z kolekcji.

Oferta antypoślizgowych porcelanowych płytek podłogowych obejmuje rozwiązania przeznaczone do pomieszczeń mieszkalnych, komercyjnych i użyteczności publicznej, których właściwości różnią się w zależności od warunków użytkowania. Tutaj dostępna jest również technologia Sensitech opracowana przez laboratoria Atlas Concorde, która łączy właściwości antypoślizgowe, większą miękkość w dotyku oraz łatwość czyszczenia, umożliwiając dopasowanie powierzchni wewnętrznych i zewnętrznych o różnych wymaganiach eksploatacyjnych.

Weryfikację należy rozpocząć od zapoznania się z kartą techniczną danego produktu, zwracając uwagę na klasę antypoślizgowości, zastosowaną metodę badania, grubość, wymiary, przeznaczenie oraz kompatybilność z systemem montażowym. W przypadku złożonych projektów warto przypisać do każdej strefy konkretny kod produktu, unikając zamienników dobieranych wyłącznie na podstawie podobieństwa wizualnego.

W specyfikacji należy również uwzględnić podłoże, nachylenia, odwodnienie, spoiny zaprawowe oraz spoiny dylatacyjne. Sposób czyszczenia i harmonogram konserwacji należy określić z wyprzedzeniem, ponieważ pozostałości po pracach budowlanych, osady lub nieprzewidziane zabiegi mogą wpływać na właściwości użytkowe powierzchni.

W przypadku generalnych wykonawców i kierownictwa budowy kontrola obejmuje zgodność dostarczonego materiału z produktem wskazanym w specyfikacji, zgromadzenie raportów z badań oraz weryfikację prawidłowości montażu. Właściwości antypoślizgowe zależą bowiem od całego systemu, na który składają się powierzchnia, układ warstw, sposób montażu oraz późniejsza eksploatacja.

Powierzchnie antypoślizgowe są szczególnie wartościowe w projektach, w których bezpieczeństwo, tożsamość architektoniczna i ciągłość materiałów muszą być uwzględniane łącznie. Budownictwo mieszkaniowe i obiekty hotelarskie stanowią dwa odmienne przykłady zastosowania tej zasady.

W prywatnej rezydencji w Sant Quirze del Vallès na przedmieściach Barcelonypowierzchnie Atlas Concorde z kolekcji Boost Pro zostały wybrane jako okładziny zarówno przestrzeni wewnętrznych, jak i podłóg zewnętrznych. Gres porcelanowy imitujący beton w odcieniu kości słoniowej zastosowano również na tarasie i w strefie basenowej, wykorzystując warianty o grubości 20 mm. Pozwoliło to zachować spójność materiałową całej przestrzeni, a jednocześnie zapewnić powierzchniom zewnętrznym i narażonym na działanie wody właściwości antypoślizgowe oraz odporność na czynniki atmosferyczne. Projekt pokazuje, jak dzięki harmonijnemu połączeniu produktów o zróżnicowanych parametrach technicznych można uzyskać spójność między przestrzenią wewnętrzną a zewnętrzną.

W obiekcie Atlas Beach Fest na Baliw strefach basenowych, w otoczeniu barów oraz w strefach relaksu zastosowano powierzchnie Atlas Concorde z kolekcji Norde, inspirowane kamieniem naturalnym. W ogólnodostępnej przestrzeni narażonej na działanie wody i piasku oraz intensywny ruch właściwości antypoślizgowe, odporność na ścieranie i łatwość czyszczenia decydują o jej funkcjonalności, natomiast kolorystyka i wygląd materiału podkreślają tożsamość architektoniczną klubu plażowego.

Jakość zewnętrznych posadzek antypoślizgowych nie jest zależna od jednej wartości, ale od zdolności do przełożenia warunków użytkowania na rozwiązanie, które jest bezpieczne, trwałe i spójne z projektem. Powierzchnia staje się nieodłącznym elementem architektury, gdy zostanie uzyskana równowaga między parametrami technicznymi i ciągłością materiału.